Zelforganisatie in de zorg; Niet omdat het moet, maar omdat het kan

“NIET OMDAT HET MOET MAAR OMDAT HET KAN!“. Deze kreet is de laatste tijd te horen in het reclamespotje van een bekende provider. Wat deze commercial te maken heeft met zelforganisatie?
In de zorgsector stappen we momenteel massaal over naar zelforganisatie. Zelfs de aanpak hiervan lijkt een trend te worden. Vaak starten organisaties met de inrichting van interne ‘proeftuinen’, gevolgd door structuurwijzigingen waarbij teamleiders worden ingeruild voor teamcoaches. Opvallend hierbij is de focus op gedragsveranderingen op teamniveau. Het heeft er alle schijn van dat de structuur meer leidend is dan de inhoud. Zelforganisatie invoeren “omdat het moet” of “omdat anderen het ook doen” levert voornamelijk veel negatieve energie, weerstand en weinig rendement op. Voor succesvolle verandering ligt de sleutel op het gebied van WILLEN en KUNNEN.

“Wat is de bedoeling?”
Zoals beschreven in ons eerste blog (Zucht… Alwéér een blog over zelforganisatie?!), zijn wij van mening dat zorgorganisaties in hun zoektocht naar zelforganisatie meer dan ooit zijn weggeraakt van de bedoeling. De nadruk is vooral komen te liggen op een flexibele opstelling, klantgerichte benadering, oplossingsgerichte houding en eigenaarschap van de zorgmedewerkers. Teams worden collectief gecoacht en getraind op de uitgangspunten van zelforganisatie en bovengenoemde competenties. Op deze manier gaan we voorbij aan de context, de verbinding met de organisatie en de werkomgeving.
Voordat zelforganisatie wordt ingevoerd is het van belang om helder te krijgen wat we als organisatie willen en waarom. Wat is de ambitie/bedoeling? Waarvoor zoeken we precies een oplossing? Welke manier van werken is daarbij passend? Wat moeten we vooral (niet) gaan doen? Pas dan kan er bewust een richting worden gekozen.

Aanpak op maat
Van vroeger uit kent de zorg een bureaucratische organisatiestructuur. Zorgmedewerkers zijn sterk opgeleid om vooral in opdracht en volgens protocol te handelen. Zelforganisatie vraagt direct andere vaardigheden van deze medewerkers. Vaak staan leerdoelen in prachtige maar moeilijk te bereiken eindtermen beschreven. Tegelijkertijd ‘verdwijnen’ leidinggevenden waardoor medewerkers zich onvoldoende ondersteund voelen binnen dit proces.

Vragen we niet teveel van onze zorgmedewerkers? Kan er überhaupt in ieder team groei gecreëerd worden? En wat is er specifiek nodig om het zelforganiserend vermogen verder uit te bouwen?
Duurzame verandering creëren KAN pas wanneer de actuele situatie van een team bekend is: waar staat een team qua taakvolwassenheid en qua leercapaciteit? De beginsituatie van ieder team is specifiek. Door aan te sluiten op de fase waarin een team zich bevindt wordt draagvlak gecreëerd en is het mogelijk om zichtbare stappen te zetten. Pas wanneer je je huidige positie kent, weet je waar je naartoe moet.

LeerEfficiënt heeft een teamscan ontwikkeld om de actuele situatie van een team in kaart te brengen. Door middel van deze scan analyseren we het team op zelfstandigheid (taakvolwassenheid) en op leercapaciteit. Allemaal gemeten volgens bewezen methoden. Op basis van deze scan hebben we een duidelijk beeld:
– Waar het team nu staat;
– Wat het team nodig heeft om door te groeien naar de volgende fase van zelfstandigheid.

De weg naar succesvolle zelfstandig functionerende teams vraagt interventies op drie niveaus. Naast interventies op teamniveau zijn interventies nodig op ondersteunings- en organisatieniveau. De integrale aanpak van LeerEfficiënt richt zich dan ook op alle drie niveaus. Ons doel? Teams optimaal op weg helpen naar zelfstandigheid!

IN ZELFORGANISATIE HET VERSCHIL MAKEN: DURF ONDERSCHEIDEND TE ZIJN. Trek als organisatie je eigen pad en stel teams centraal. Kies voor een integrale en op maat gemaakte aanpak. Duurzame verandering ontstaat pas wanneer we écht WILLEN en KUNNEN!

Lees in ons volgende blog :
Een belangrijke sleutel op weg naar succesvolle teams is de verschuiving van individu naar het collectief. Hoe geef je hier vorm aan en hoe is de verhouding met de sterke individualisering die zich aftekent in de maatschappij?
Ook gaan wij dan uitgebreider in op “het nieuwe leren” volgens het 70:20:10 gedachtengoed. Waarom is het van belang om het leren in het werken te integreren? En waarom past ervaringsleren zo goed bij teams in ontwikkeling?

Sandra Meijer & Jeannet Smulders
LeerEfficiënt

No Comments

Sorry comments are closed for this Post.

© 2015 Ita Est

User Login